Uluslararası Doğayı Koruma Birliği’nin (IUCN) nesli tehlike altında olan türler listesinde yer alan caretta caretta türü deniz kaplumbağalarının en büyük yuvalama alanları, Türkiye’nin Akdeniz kıyılarında bulunmaktadır. Türkiye’de, Tarım ve Orman Bakanlığı’na bağlı Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü (DKMP) ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü, toplamda 21 adet yuvalama kumsalına ev sahipliği yapmaktadır. 29,5 kilometre uzunluğu ile Akdeniz bölgesinin en büyük kumsalı olan Belek’te, 2026 yılına ait ilk yavru çıkışı 11 Temmuz Cumartesi günü gerçekleşti.
32 YILLIK PROJE
Antalya’nın Serik ilçesinde yer alan Belek, dünya genelinde önemli turizm merkezlerinden biri olarak dikkat çekiyor. 1994 yılından bu yana caretta caretta türü deniz kaplumbağalarının korunmasına yönelik yürütülen projede, 32 yıl geride bırakıldı. Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü ve Belek Turizm Yatırımcıları Birliği’nin (BETUYAB) desteğiyle Ekolojik Araştırmalar Derneği (EKAD) tarafından yürütülen bu projede, denize ulaştırılan yavru sayısı 1,5 milyonu aşmıştır.
45-60 GÜNLÜK KULUÇKA SÜRESİ
Sezonun ilk yuvası, 12 Mayıs’ta EKAD ekipleri tarafından kaydedildi. Deniz kaplumbağalarının yumurtaları, hava sıcaklıklarına bağlı olarak yaklaşık 45-60 günlük bir kuluçka süresinin ardından açılmaktadır. Bu yıl, ilk yavru çıkışı 2 aylık bir gelişim sürecinin sonunda gerçekleşti ve yavrular, doğal yaşam yolculuklarının ilk adımını atmış oldu.
YUVA SAYISI 1800’Ü AŞTI
İlk yavru çıkışının gerçekleştiği tarihe kadar yapılan izleme ve koruma çalışmaları sonucunda 1800 yuvanın kaydedildiğini aktaran EKAD Başkanı Dr. Fuat Ali Canbolat, “Yuvalarımız düzenli olarak izleniyor ve doğal ile insan kaynaklı tehditlere karşı korunuyor. EKAD ekipleri, yuvalama sezonu boyunca gece ve gündüz arazi çalışmaları, yuva tespiti, koruma, veri toplama ve farkındalık faaliyetlerini sürdürmektedir” açıklamasında bulundu.
YAVRU ÇIKIŞ DÖNEMİ BAŞLADI
Bu yıl ilkbahar ve yaz döneminde hava sıcaklıklarının mevsim normallerinin altında seyrettiğini belirten Dr. Canbolat, “Sıcaklıkların artmasıyla birlikte yeni yuva sayısında ve önümüzdeki günlerde yavru çıkışlarında kademeli bir artış bekliyoruz” şeklinde konuştu.
YAPAY IŞIK UYARISI
Yavru çıkış döneminin başlamasıyla birlikte kumsalları kullanan vatandaşlar ve ziyaretçilerin yuvaların bulunduğu alanlara dikkat etmeleri gerektiğini vurgulayan Dr. Canbolat, “Gece saatlerinde yapay ışık kullanımını en aza indirmeleri ve yavruların denize güvenli bir şekilde ulaşmasına engel olabilecek davranışlardan kaçınmaları büyük önem taşımaktadır. Deniz kaplumbağalarının yaşam döngüsünün en kritik aşamalarından biri olan yavru çıkış dönemi boyunca Belek kumsallarındaki koruma ve izleme çalışmaları sezon sonuna kadar devam edecektir” dedi.




