



Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Faruk Kaya, Ağrı Dağı’nın turizm potansiyelini ele aldı. Türkiye’nin en yüksek zirvesi olan 5 bin 137 metre rakımlı Ağrı Dağı’nın yalnızca coğrafi bir yükseklik olmadığını ifade eden Prof. Dr. Kaya, dağın Nuh Tufanı hikayesi ile üç semavi dinin ortak kültürel hafızasında önemli bir yere sahip olduğunu vurguladı. Friedrich Parrot’un 1829 yılında gerçekleştirdiği ilk bilimsel tırmanıştan bu yana Ağrı Dağı’nın gezginler, bilim insanları ve inanç turizmiyle ilgilenen ziyaretçilerin dikkatini çektiğini belirten Kaya, farklı medeniyetlerin bu dağa çeşitli isimler verdiğini ancak ortak paydanın dağın dünya genelindeki bilinirliği olduğunu kaydetti.
DAĞ VE İNANÇ TURİZMİ
Ağrı Dağı’nın dağ ve inanç turizminin kesiştiği en özel destinasyonlardan biri olduğunu söyleyen Prof. Dr. Kaya, “Görkemli volkanik yapısı, Türkiye’nin en büyük örtü buzulu, zengin yüksek dağ ekosistemi ve Doğubayazıt güzergahının tırmanış için uygunluğu sayesinde dünya çapında rekabet edebilecek büyük bir potansiyele sahiptir. Durupınar formasyonu etrafında oluşan uluslararası ilgi ve Nuh’un Gemisi efsanesi, bu değeri daha da pekiştirmektedir. Günümüzde Ağrı Dağı ve Nuh’un Gemisi, dünya medyasında düzenli olarak yer alıyor. Discovery Channel, National Geographic ve History Channel gibi uluslararası yayın kuruluşları tarafından hazırlanan belgeseller ve dijital platformlardaki içerikler, bu dağın küresel ölçekte ilgi gören bir marka olduğunu açıkça ortaya koyuyor. Turizm artık bu tür güçlü hikayeler ve marka değerleri üzerine inşa ediliyor” şeklinde konuştu.
BÜYÜK BİR MARKA
Ağrı Dağı’nın değerini ifade eden Prof. Dr. Kaya, “Bu büyük marka, ekonomik karşılığını henüz tam anlamıyla bulabilmiş değil. Ağrı Dağı’na yılda yaklaşık 5 bin kişi tırmanıyor. Oysa Nepal, sadece Everest’e verilen tırmanış izinlerinden kişi başına 11 bin dolar gelir elde ediyor ve bu dağın ülke ekonomisine yıllık katkısı 300 milyon doları geçiyor. Tanzanya’daki Kilimanjaro’yu her yıl yaklaşık 50 bin kişi ziyaret ediyor. Amerika Birleşik Devletleri’nde bulunan Nuh’un Gemisi temalı Ark Encounter Parkı yılda yaklaşık 1 milyon ziyaretçi ağırlarken, Hong Kong’daki benzer merkez ise açıldığı günden bu yana yaklaşık 7 milyon kişiyi misafir etti. Bu tablo, bize önemli bir gerçeği gösteriyor. Sorun, doğal zenginlik eksikliği değil; sahip olduğumuz değeri doğru bir şekilde planlayamamak ve güçlü bir turizm markasına dönüştürememektir. Artık mesele Ağrı Dağı’nın potansiyelini konuşmak değil, onu hayata geçirmektir. Çünkü dünya bu dağı çoktan keşfetti, şimdi sıra bizde. Bu eşsiz mirası doğru yatırımlarla Türkiye’nin en güçlü turizm markalarından birine dönüştürebiliriz. Ağrı Dağı, hak ettiği değeri alacağı günü bekliyor. Ağrı Dağı’nın turizm potansiyeli milyarlarca dolarlık fırsata dönüşebilir” ifadelerini kullandı.
TURİZM MASTER PLANI
Dağın turizminin geliştirilmesi için öncelikle altyapı eksikliklerinin giderilmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Kaya, “Nitelikli konaklama tesislerinin artırılması, yeme-içme sektörünün geliştirilmesi, izin süreçlerinin kolaylaştırılması ve kamu kurumları arasındaki koordinasyonun güçlendirilmesi büyük önem taşıyor. İshak Paşa Sarayı, Ahmed-i Hani Türbesi, Balık Gölü, Diyadin Kaplıcaları, Meteor Çukuru ve Durupınar formasyonu, birbirinden bağımsız destinasyonlar değil; doğru planlandığında birbirini tamamlayan büyük bir turizm rotasının parçaları olabilir. Artık ihtiyaç duyulan şey, Ağrı Dağı ve çevresini kapsayan bütüncül bir turizm master planıdır. Dağ turizmini, inanç turizmini, kültür ve doğa turizmini aynı vizyon etrafında buluşturan, yerel halkı sürecin merkezine alan ve koruma-kullanma dengesini gözeten bir yol haritası hazırlanmalıdır. Bu vizyonun en önemli adımlarından biri de Doğubayazıt-Durupınar hattında uluslararası ölçekte ilgi görecek bir Nuh’un Gemisi Müzesi ve Ziyaretçi Merkezi’nin kurulmasıdır” değerlendirmesinde bulundu.




