Balıkesir’in Bandırma ilçesinde yer alan Daskyleion Antik Kenti’ndeki kazılarda, Manyas Gölü kıyısında, yaklaşık 2 bin 600 yıllık karbonlaşmış tohumlar ortaya çıkarıldı. Bir fırın içerisinde bulunan bu kalıntılar, antik dönemde yaşayan insanların gıda tüketimi ve mutfak düzeni hakkında önemli bilgiler sunuyor.
Yaklaşık 3 bin yıl öncesine dayanan antik kentteki kazı çalışmaları, 1954 yılında başlamıştır. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Arkeoloji Bölümü’nden Prof. Dr. Kaan İren’in liderliğinde yürütülen çalışmalar, Kültür ve Turizm Bakanlığı, Balıkesir Valiliği, Balıkesir Büyükşehir Belediyesi, Manyas Belediyesi ve üniversitenin desteğiyle devam ediyor. Bu yıl temmuz ayında başlayan kazılarda, arkeologlar “Lidya Mutfağı” olarak adlandırılan alanda yoğunlaşarak, dönemin insanlarının beslenme alışkanlıklarını incelemeye odaklandı. Yapılan çalışmalar sonucunda yeni fırın kalıntılarına ulaşıldı.
Tahıllardan Baklagillere Kadar Çeşitli Tohumlar Bulundu
Kazılarda siyez, gernik ve buğdayın yanı sıra altı sıralı arpa tohumları da keşfedildi. Gernik, kılçıklı bir buğday türü olarak tanımlanıyor. Buluntular arasında bakla, karaburçak, nohut, bezelye, mercimek, mürdümük ve üzüm tohumları da yer alıyor. Mürdümük, baklagiller familyasından bir bitki türüdür.
Kazı ekibi, ana kayadaki bir çukurun tahılların depolanması amacıyla kullanıldığını belirtti. Bu buluntular, yalnızca yemeklerin pişirildiği alanlar hakkında değil, aynı zamanda ürünlerin nasıl saklandığına dair de bilgiler sağlıyor.
Ayrıca fırının içindeki toprak tabakalarında balık ve kuş kemikleri de bulundu. Tohumların türleri ve hangi döneme ait oldukları laboratuvar ortamında incelenmekte.
“2 Bin 600 Yıldır Karbonlaşmış Halde Korunmuş”
Kazı ekibinin bir üyesi olan arkeolog Yeşim Kirman, bu yılki kazı sezonunun sonuna yaklaştıklarını ifade etti. Lidya Mutfağı’ndaki çalışmaların oldukça verimli geçtiğini belirten Kirman, mutfakta kullanılan eşyaların ve yapılarının yerlerinde büyük ölçüde korunduğunu vurguladı.

Kirman, bu yıl mutfağın kiler bölümünde çalıştıklarını ve yeni bulunan fırın ile birlikte alanda ortaya çıkarılan fırın sayısının yediye ulaştığını açıkladı. Fırının içindeki tabakalarda buğday, arpa, nohut ve mercimek gibi tohumlar bulduklarını belirten Kirman, organik malzemelerin korunmasının normal koşullarda zor olduğunu ifade etti. “Bu tohumlar 2 bin 600 yıldır toprağın altında karbonlaşmış halde korunmuş. Normal şartlarda organik bir malzemenin korunması oldukça zordur ama kapalı bir tabakadaysa biz karbonlaşmış halde ele geçirebiliyoruz” dedi.
Lidyalıların Mutfak Alışkanlıklarına Işık Tutuyor
Kirman, buluntuların Lidyalıların günümüzde tüketilen gıdalara benzer ürünleri de kullandığını gösterdiğini belirtti. Lidyalıların yemeklerini kerpiçten yapılmış fırınlarda pişirdiklerini aktaran Kirman, kazılarda ortaya çıkarılan malzemelerin mutfak kültürünün üst sınıftan insanlar tarafından kullanıldığını gösterdiğini söyledi.
Arkeologlar, tohumlar ve diğer kalıntılar aracılığıyla antik kentteki günlük yaşamı daha ayrıntılı bir şekilde anlamayı hedefliyor. Bu buluntular, yaklaşık 2 bin 600 yıl önce hangi ürünlerin tüketildiğine, tahılların nasıl depolandığına ve yemeklerin nerede hazırlandığına dair önemli ipuçları sunuyor.
Kaynak: AA




