Amazon Nehri kıyısında düzenlenen COP30 İklim Zirvesi kapsamında, iş insanları ve devlet liderlerinden oluşan etkili bir grup, çeşitli salonlar ve toplantı odalarında eylem planları geliştirmek üzere bir araya geliyor.
Her delegasyon, kendi çıkarları doğrultusunda hareket ederken, Birleşmiş Milletler iklim müzakereleri uzlaşma temeline dayanıyor. Bu durum, Avustralya’nın Belém’de gerçekleştirdiği paralel müzakerelerde yaşadığı sorunları da gözler önüne seriyor.
BBC‘nin bildirdiğine göre, Avustralya ile Türkiye arasında, önümüzdeki yılki COP zirvesinin nerede düzenleneceği konusunda uzun süredir bir tartışma sürüyor. Görüşmelerin gelecek hafta tamamlanması gerekiyor; aksi takdirde ev sahipliği, BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin merkezi olan Bonn’a devredilecek.
Brezilya, bu sorunun bir an önce çözülmesini isterken, COP koridorlarındaki sessiz tartışmaların yakında daha fazla ses getireceğinden endişe ediyor.
Seneye gündem Pasifik
2022 yılında Avustralya, COP31’i Pasifik ile birlikte ortak ev sahipliği yapmak için güçlü bir teklif sunmuştu. Brezilya’daki yağmur ormanlarının ardından, bu kez denizler ön plana çıkacaktı. Pasifik adaları, yükselen deniz seviyelerinden en fazla etkilenen bölgeler arasında yer alıyor.
Bu adım, Avustralya için hem komşularına bağlılık gösterme hem de iç siyasette olumlu bir imaj yaratma anlamına geliyordu. Ayrıca, Çin’in etkisinin arttığı Pasifik bölgesindeki konumunu güçlendirmek, bölgeyi dünya gündemine taşımak açısından stratejik bir avantaj sağlıyordu.
Taraflar ısrarcı
Ancak zamanla Avustralya’nın Pasifik ile ortak ev sahipliği planı zayıfladı ve başarısız olma riski ortaya çıktı. Avustralya, uzun süredir zirveye ev sahipliği yapma konusunda geniş destek aldığını savunsa da, Türkiye kendi ev sahipliği talebinde ısrarcı. Bu durum, Avustralya’nın iklim lideri olarak itibarını güçlendirme çabalarını olumsuz etkiliyor. Geçtiğimiz hafta COP liderler toplantısında İngiltere Başbakanı Keir Starmer ve Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron yer alırken, Türkiye Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Avustralya Başbakanı Anthony Albanese’nin katılmaması, Avustralya’nın kararlılığını sorgulatan bir durum olarak değerlendirildi.
Ev sahipliği, Albanese’nin seçim vaatlerinden biriydi ancak bu durum herkes tarafından desteklenmiyor. COP’un Avustralya’ya getirilmesinin maliyetinin yaklaşık 1 milyar Avustralya doları olduğu ifade ediliyor. Destekçiler, zirvenin yatırım ve turizm açısından fayda sağlayacağını, özellikle Adelaide şehrine ekonomik katkı beklediklerini savunuyor.
Ancak Avustralya’nın kaybedecek çok şeyi de var. Ülkede kişi başına düşen karbon emisyonlarının yüksekliği ve dünyanın en büyük kömür ve doğal gaz ihracatçılarından biri olması, hükümetin iklim politikasını sorgulayan eleştirilerin odağında yer alıyor.
Başbakan Albanese, emisyonları 2035 yılına kadar 2005 seviyelerinin %60–72’sine düşürmeyi taahhüt etmiş olsa da, büyük gaz projeleri uzatıldı ve fosil yakıt ihracatı Avustralya ekonomisi için kritik önem taşıyor. İklim ve enerji bakanı Chris Bowen, Avustralya’nın COP’e ortak ev sahipliği yapmasını güçlü bir şekilde savunurken, Başbakan Albanese ve Dışişleri Bakanı Penny Wong’un konuya daha temkinli yaklaştığı bildiriliyor. Avustralya, bu süreçte yoğun uluslararası denetim altında olmayı göze almak isteyip istemediği konusunda tartışmalar devam ediyor.
Kaynak: Gazete Oksijen




