Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, Türkiye’nin kültürel mirasının korunmasına yönelik uluslararası çalışmaların yeni bir düzeye ulaştığı belirtildi. ABD’de gerçekleştirilen bilimsel ve hukuki süreçlerin ardından, geçtiğimiz hafta iade edilen tarihi eserler Ankara’daki Anadolu Medeniyetleri Müzesi’ne teslim edildi. New York’taki Metropolitan Sanat Müzesi koleksiyonunda bulunan ve farklı uygarlıklara ait nadir eserleri barındıran kültür varlıkları, Türkiye’ye getirilerek koruma altına alındı. Eserlerin teslim edilmesiyle birlikte, uzun süredir devam eden iade süreci nihayet tamamlanmış oldu.
TÜRKİYE’YE KAZANDIRILAN BOUBON KÖKENLİ ESERLERİN SAYISI 18’E ULAŞTI
Getirilen eserler arasında; Boubon kökenli anıtsal bronz imparator heykeli, Roma dönemine ait Demosthenes portresi, Urartu ve Lidya uygarlıklarına ait eserler ile Başmelek Mikail tasvirli mermer sütun başı yer almakta. Farklı dönemlere ve coğrafyalara ait olan bu eserler, Anadolu’nun zengin tarihine ışık tutan önemli örnekler arasında değerlendiriliyor. Eserlerin iadesi, yürütülen bilimsel incelemeler, köken araştırmaları ve hukuki süreçler neticesinde gerçekleştirildi. Bu süreçte, uluslararası kurumlarla iş birliği içinde hareket edildi. Son iade ile birlikte, Boubon kökenli eserlerin Türkiye’ye kazandırılan toplam sayısı 18’e yükseldi; bunların 6’sının anıtsal imparator heykelleri olduğu ifade edildi.
1960’LI YILLARDA KAÇIRILDI
Eserlerin iade süreci, Manhattan Bölge Savcılığı ve Amerikan İç Güvenlik Soruşturmaları Birimi (HSI) ile yakın iş birliği içinde yürütüldü. California’da özel bir koleksiyonda bulunan eserin iadesine başlangıçta olumlu yaklaşmayan koleksiyoncu hakkında başlatılan tahkikata Türkiye, görgü tanığı ifadeleri ve bilimsel raporlamalarla kanıt sağlayarak katkıda bulundu. Eserin, Boubon Antik Kenti’nden kaçak kazı ile çıkarıldığına dair elde edilen veriler, soruşturmanın temelini oluşturdu ve koleksiyoncu hakkında tutuklama emri çıkarıldı. Manhattan Bölge Savcılığına ve Türkiye’ye karşı hukuki girişimlerde bulunmaya çalışan koleksiyoncu, sunulan kanıtların etkisiyle eseri savcılığa teslim ederek Türkiye’ye iadesini kabul etti. Yapılan incelemeler, eserin 1960’lı yıllardaki kaçakçılık sürecinde yer alan tüm aktörleri de ortaya çıkardı.
‘ESERLERİ ANA VATANINA YENİDEN KAVUŞTURDUK’
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, eserlerin dönüş yolculuğunu sosyal medya hesapları üzerinden paylaştı. Bakan Ersoy, tarihi mirasın Türkiye’ye dönüşüne ilişkin paylaştığı görüntülerde şu ifadeleri kullandı:
“Boubon kökenli anıtsal bronz imparator heykeli, Roma dönemine ait Demosthenes portresi ve Urartu ile Lidya uygarlıklarına ait eserlerin de içinde bulunduğu kültürel varlıklarımız, New York’tan Türkiye’ye uzanan yolculuğunu tamamladı. Başmelek Mikail tasvirli mermer sütun başının da dahil olduğu bu eserler, ABD’deki Metropolitan Sanat Müzesi’nden iade edilerek Anadolu Medeniyetleri Müzesi’ne teslim edildi. Yürütülen bilimsel ve hukuki çalışmalar sonucunda, bu toprakların mirası olan eserleri ana vatanına yeniden kazandırmış olduk. Kültürel mirasımızın korunması ve ait olduğu topraklara dönmesi için uluslararası iş birliği içinde çalışmalarımıza kararlılıkla devam ediyoruz. Bu süreçte emeği geçen herkese ve özellikle Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü ekiplerimize teşekkür ediyorum.” (DHA)




