Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, dezenflasyon programının temel hedeflerinin fiyat istikrarını sağlamak, mali disiplini güçlendirmek ve cari açığı azaltmak olduğunu ifade etti. Şimşek, İstanbul’da gerçekleştirilen TRT World Forum 2025 etkinliğinde “Ekonominin Ön Safları: Ticaret Çatışmaları ve Yeni Küresel Rekabetler” konulu bir konuşma yaptı. Programın ikinci aşamasında olduklarını belirten Bakan, bu alanda kaydedilen ilerlemenin önemli olduğunu vurguladı.
Küresel belirsizliklerin son derece yoğun hissedildiğini dile getiren Şimşek, buna karşın küresel ekonominin dirençli kaldığını ve piyasa algısının olumlu yönde seyrettiğini söyledi. Son yıllarda küresel ekonomik büyüme oranlarının gerilediğini belirten Bakan, karşılaştıkları önemli zorluklar arasında “küresel ticaretteki korumacılık”, “yüksek borçluluk seviyeleri”, “yaşlanan nüfus”, “yapay zekanın olası olumsuz etkileri”, “iklim değişikliği” ve “jeopolitik gerginlikler” gibi unsurların bulunduğunu aktardı.
Şimşek, küresel ticarette korumacılığın artık kalıcı bir olgu haline geldiğini ifade ederek, zaman zaman Çin ile ABD arasında görülen geçici yumuşaklıkların uzun vadeli eğilimleri değiştirmeyeceğini kaydetti. 20 yıl önce Çin’in küresel imalattaki payının yüzde 9’un altında olduğunu hatırlatan Bakan, bu oranın günümüzde yüzde 30’un üzerine çıktığını belirtti. “Bu eğilim devam ederse, bu oran yüzde 45’e kadar çıkabilir. Kayıp yaşayanlar ise genel olarak Batı ülkeleri oldu.” dedi.
“Korumacılık kalıcı bir eğilim olarak görünüyor”
Bakan Şimşek, son 20-25 yılda Çin’in dünya genelinde birçok ülke için birincil ticaret ortağı haline geldiğine dikkat çekerek, üretimin giderek Asya’ya, özellikle de Çin’e kaydığını belirtti. Gelişmiş ülkelerde reel ücretlerin sabit kalırken, gelişmekte olan ülkelerde artışın sürdüğünü ifade eden Şimşek, bu dengesizliğin küreselleşmeye karşı sosyal ve siyasi tepkilerin artmasına neden olduğunu dile getirdi. Üretim kaybının yalnızca düşük katma değerli işlerin kaybı anlamına gelmediğini, aynı zamanda ona bağlı hizmet sektörlerini de olumsuz etkilediğini vurguladı. Bu bağlamda, korumacılığın kalıcı bir eğilim haline gelme ihtimalinin yüksek olduğunu belirtti.
“Türkiye görece daha az kırılgan bir yapıda”
Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek, Türkiye’nin bu süreçte daha az kırılgan olduğunu belirterek, ihracatın yüzde 62’sinin serbest ticaret anlaşması olan ülkelerle yapıldığını söyledi. Yüzde 80’den fazlasının yakın coğrafyalara, yani Orta Asya, Orta Doğu ve Kuzey Afrika’ya yöneldiğini belirten Şimşek, bu durumun Türkiye’yi kısmen koruduğunu ifade etti. Ayrıca, Türkiye’nin hizmet ihracatının uluslararası ortalamalara göre güçlü olduğuna da dikkat çekti. Hizmet ticaretinin henüz korumacılıktan olumsuz etkilenmediğini aktaran Bakan, bu durumu fırsata dönüştürebileceklerini belirtti.
Şimşek, Irak’taki FAV Limanı’ndan Londra’ya kadar kara ve demiryolu ile Avrupa’nın her noktasına kesintisiz ulaşım sağlayacak Kalkınma Yolu Projesi’nin Türkiye’ye sağlayacağı katkılara da değindi. Türkiye üzerinden Avrupa ve Çin’e uzanan koridorların önemine vurgu yaptı.
“Düşük borçluluk oranı avantaj sağlıyor”
Bakan Şimşek, Türkiye’nin hizmetler ihracatındaki güçlü konumuna dikkat çekerek, bu yıl hizmet ticareti fazlasının yaklaşık 65 milyar dolar olacağını belirtti. Mal ticaretinde açık verilse de, turizm, müteahhitlik, sağlık turizmi ve yaratıcı endüstrilerde güçlü olduklarını ifade etti. Küresel borcun GSYH’ye oranının son 25 yılda dramatik şekilde arttığını ve şu anda yüzde 324 seviyesine ulaştığını aktaran Şimşek, “Türkiye’de ise bu oran yüzde 89. Bu, altyapı, eğitim ve sağlık harcamalarına daha fazla kaynak ayırmamızı sağlıyor.” dedi.
“Türkiye sağlık ve yaşlı bakım hizmetlerinde uluslararası merkez olma potansiyeline sahip”
Şimşek, küresel nüfus yaşlanmasının bir başka sorun olduğuna dikkat çekerek, Türkiye’nin bu konuda avantajlı bir konumda olduğunu belirtti. “Ülkemizin demografik fırsat penceresi yaklaşık 20 yıl sürecek. Kadın istihdamını artırmak için adımlar atıyoruz.” diyen Bakan, gümüş ekonominin, yani yaşlı nüfus ekonomisinin küresel hacminin 5,5 trilyon dolardan 8,5 trilyon dolara çıkmasının beklendiğini ifade etti. Türkiye’nin bu alanda sağlık ve yaşlı bakım hizmetlerinde uluslararası bir merkez haline gelebileceğini vurguladı.
Şimşek, yapay zeka, 5G, savunma sanayisi ve yenilenebilir enerji gibi alanlardaki çalışmalarını ve yatırımlarını anlatarak, “Yenilenebilir enerji dönüşümünü hızlandırıyoruz. Türkiye güneş, rüzgar ve jeotermal ekipman üretiminde ilk 10’da yer alıyor. Yeşil teknolojilerde önemli bir oyuncu olma potansiyelimiz yüksek.” şeklinde konuştu.
“Türkiye, doğrudan yatırımlar için bölgesel merkez olma yolunda ilerliyor”
Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek, uygulamakta oldukları dezenflasyon programının hedeflerini belirterek, “Amacımız fiyat istikrarını sağlamak, mali disiplini güçlendirmek ve cari açığı azaltmaktır. Bu alanda ciddi ilerlemeler kaydedilmektedir. Yapısal dönüşüm sürdürülebilirlik açısından kritik bir unsur. Programın ikinci evresindeyiz ve ilerleme kayda değer.” dedi.
İhracatta yüksek ve orta teknolojiye sahip ürünlerin payının arttığını ifade eden Şimşek, “Türkiye, doğrudan yatırımlar için bölgesel merkez olma yolunda ilerliyor. Son 20-25 yılda doğrudan yatırımlar yaklaşık 20 kat arttı. Yeni kredi notu artışları ile yatırım yapılabilir seviyeye dönmeyi hedefliyoruz. Son 20 yılda ortalama reel büyüme oranı yüzde 5,4 oldu. Bu, Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan dönemindeki ekonomik performansı yansıtmaktadır.” şeklinde konuştu.
Kaynak: AA




