



Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, ‘Sıfır Atık’ yaklaşımı çerçevesinde döngüsel ekonomi vizyonuyla hazırlanan ‘Tek Kullanımlık Plastikler, Deniz Çöpleri ve Mikroplastikler Yol Haritası’ hakkında sosyal medya üzerinden bilgi paylaştı. Bakan Kurum, “Sıfır Atık hedefimiz doğrultusunda önemli bir adım atıyoruz. Tek kullanımlık plastiklere kısıtlama getirerek denizlerimize ve doğaya sahip çıkıyoruz. Sektörü döngüsel ekonomiye yönlendirme amacıyla ‘Tek değil sürdürülebilir üretim’ vurgusunu yapıyoruz. Depozito Sistemi gibi uygulamalarla destekleyeceğimiz yeni yol haritamız hayırlı olsun.” ifadelerini kullandı.
CENEVRE’DE ÖVGÜ ALDI
Bakanlıktan yapılan resmi açıklamaya göre; Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP) tarafından düzenlenen Hükümetlerarası Müzakere Komitesi toplantısında Türkiye’nin ‘Tek Kullanımlık Plastikler, Deniz Çöpleri ve Mikroplastikler Yol Haritası’ kamuoyuna sunuldu. Yeni yürürlüğe giren İklim Kanunu ile uyumlu olarak oluşturulan bu yol haritası, Cenevre’deki uluslararası görüşmelerde takdir edildi.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın, Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü tarafından gerçekleştirdiği yol haritası, literatür taramaları ve kamu ile özel sektör temsilcilerinin katkılarıyla hazırlanan çalıştaylar ile Türkiye İstatistik Kurumu’nun sağladığı kamuoyu anketi sonuçlarına dayanıyor. Bu kapsamda, 22 kamu kurumu ve kuruluşunu kapsayan toplam 44 eylem planı belirlendi. Tek kullanımlık plastiklerin geri dönüşümünün yaygınlaştırılması ve tüketiminin azaltılması hedefleniyor. Ayrıca, deniz çöpü girdilerini azaltmak ve deniz ekosistemleri üzerindeki baskıyı hafifletmek amacıyla yapılacak adımlar da netleştirildi.
PLASTİK ÜRÜNLERE YENİ DÜZENLEME
2025-2027 yıllarını kapsayan kısa vadeli eylem planının uygulanmasına başlanacak. Bu süreçte ‘Ulusal Plastik Stratejisi ve Eylem Planı’ hazırlanacak ve tek kullanımlık plastiklere yönelik yeni mevzuatlar oluşturulacak. Özellikle gıda ambalajları ve içecek kapları için kısıtlamalar ve yasaklamalar gündeme gelecek. Üreticilerin sorumluluklarını yerine getirmesi için Ücrete Dayalı Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu (GÜS) planları yapılandırılacak. Bu şekilde, geri dönüştürülmüş plastik ham maddesi kullanılarak içecek kapları ve şişeler için yeni tasarımlar teşvik edilecek. Ayrıca otel, restoran ve kafe gibi işletmelerde sürdürülebilir, yeniden kullanılabilir alternatiflerin yaygınlaştırılması hedefleniyor. Kamu bilincinin artırılması için her yaş grubuna yönelik farkındalık kampanyaları düzenlenecek.
AMBALAJ ATIKLARIYLA İLGİLİ YENİ DÜZENLEMELER
2028-2032 yıllarını kapsayan orta vadeli eylem planında, ‘Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği’ AB standartlarına uygun olarak gözden geçirilecek. Pet şişelerin ayrı toplanma hedefinin önce yüzde 77, ardından yüzde 90’a çıkarılması amaçlanıyor. Ayrıca, içecek kapları, tekli ürünler, ıslak mendiller ve tütün ürünleri için etiketleme zorunluluğu getirilmesi planlanıyor. Mikroplastiklerin kaynaklarının izlenmesi ve etkili azaltma önlemleri için ayrıntılı bir izleme programı oluşturulacak.
YEŞİL ALTERNATİFLERİN TEŞVİKİ
Uzun vadeli plan ise 2033 ve sonrası için geçerli olacak. Bu çerçevede, yeniden kullanım ve doldurma gibi döngüsel iş modellerinin yaygınlaştırılması hedefleniyor. Biyobozunurluk ve kompostlanabilirlik testleri uluslararası standartlara uygun hale getirilecek. Tek kullanımlık plastiklerin yerine geçecek alternatifler, geri dönüştürülmüş malzeme kullanılarak geliştirilecek. 12’nci Kalkınma Planı çerçevesinde mikroplastiklerin kısıtlanmasına yönelik kriterler, kamu alım stratejilerine eklenecek. Ayrıca, mikroboncuk içeren ürünlere yasaklar getirilmesi ve mevcut yönetmeliklerin güncellenmesine yönünde yasal altyapılar oluşturulacak.




