



Antalya’nın Kumluca ilçesine bağlı Adrasan açıklarında bulunan seramik yüklü gemi batığı, 2025 yılında başlayan kazı çalışmalarıyla gün yüzüne çıkarılıyor. Bu batık, antik dönemin sofra kültürü ve Akdeniz ticareti hakkında önemli bilgiler sunuyor. Deniz yüzeyinin 42–55 metre derinliğinde gerçekleştirilen bu çalışmalarda, bugüne kadar binlerce eser elde edildi.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, bu önemli çalışmalara dair yaptığı açıklamada, “Akdeniz’in derinliklerinden 2.100 yıllık sofra takımlarını gün yüzüne çıkarıyoruz.” ifadelerini kullandı.
Batıktan çıkarılan eserlerin, dönemin üretim becerisi ve ticari yaşamına dair önemli ipuçları sunduğunu vurgulayan Ersoy, “Sandıklara yerleştirilirken aralarına konulan kil sayesinde günümüze sağlam ulaşan bu eserler, Anadolu’nun üretim ustalığını ve Akdeniz’in ticaret geçmişini bugüne taşıyor.” şeklinde konuştu.
Ersoy, sualtı robotlarının desteğiyle kazı çalışmalarını sürdüren ekibe ve mavi vatanın kültürel mirasını ortaya çıkaran tüm çalışma arkadaşlarına teşekkür etti.
Bir gemide 122 farklı form ve boyutta seramik
Batığın ana yükünü Antakya kökenli tabak ve kaseler oluşturuyor. Hatay’ın Arsuz ilçesinde, antik adıyla Rhosus’un kıyılarında üretildiği tahmin edilen eserler arasında kuruyemiş tabakları, çorba kaseleri, balık tabakları ve çeşitli boyutlarda tepsiler yer alıyor.
Toplamda 122 farklı form ve boyuttaki seramik ürün, dönemin zengin sofra kültürünü yansıtıyor. Özellikle Roma döneminde tercih edilen bu ürünler, Akdeniz dünyasının lüks yemek takımları arasında bulunuyor.
Batıkta, Ege’deki bazı adalarda üretildiği düşünülen amforalar da keşfedildi. Bu buluntular, geminin taşıdığı yükün çeşitliliğini ortaya koyarak farklı üretim merkezlerine işaret ediyor.
Çiçero’nun dostu için sipariş ettiği kaplar
Arsuz seramiklerinin tarihî önemini artıran noktalardan biri, Romalı hatip ve devlet adamı Çiçero’nun yazışmalarında bu ürünlerin yer almasıdır.
Çiçero, MÖ 50 yılında dostu Attikus’a yazdığı mektupta, onun için Rhosus’tan seramik kaplar sipariş ettiğini ifade ediyor. Bu yazışma, bölgeden üretilen sofra kaplarının Roma dünyasında bilindiğini ve tercih edildiğini gösteriyor.
Adrasan batığında bulunan seramiklerin Rhosus üretimiyle ilişkilendirilmesi, kazıyı antik kaynaklarda adı geçen bu ürünlerin deniz ticaretindeki yerini anlamak açısından da önemlidir.
2.100 yıl boyunca koruyan kil
Batıktaki tabak ve kaselerin günümüze iyi durumda ulaşmasının arkasında, yükleme sırasında uygulanan özel bir yöntem vardır.
Seramikler, ahşap sandıklara yerleştirilmeden önce aralarına kil konularak korunmuştur. Bu yöntem, gemi batarken eserlerin kırılmasını önleyerek binlerce yıl boyunca sağlam kalmalarına yardımcı olmuştur. Denizden çıkarılan bu tabak ve kaseler, dönemin işçiliği ve biçim özelliklerini günümüzde de gözler önüne seriyor.
Antakya’dan İtalya’ya uzanan ticaretin izleri
Gemide bulunan Antakya kökenli MÖ 1. yüzyıl sikkeleri, batığın tarihlendirilmesine dair önemli bilgiler sağlıyor. Bu buluntular, geminin MÖ 1. yüzyılın ortalarında Antakya, Ege, Yunanistan ve İtalya kıyıları arasındaki ticaret ağı içinde yer aldığını gösteriyor.
Adrasan açıklarından yola çıktığı düşünülen geminin, muhtemelen Roma’ya doğru ilerlerken bir fırtına sırasında sığlığa çarparak battığı tahmin ediliyor.
Adrasan açıklarındaki batıkta, sualtı arkeologlarının robotların desteğiyle yürüttüğü kazı çalışmaları devam etmektedir.




