Ayvacık ilçesine bağlı Gülpınar köyündeki Apollon Smintheus Kutsal Alanı’nda 1980 yılında başlayan kazı ve restorasyon çalışmaları, bu yıl 20 akademisyen, 15 öğrenci ve 6 işçiden oluşan bir ekiple sürdürülüyor. Proje, Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Davut Kaplan liderliğinde gerçekleştiriliyor. Çalışmalara Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü destek verirken, 2011 yılından bu yana İÇDAŞ ve son iki yıldır HYDRO-WORKS AŞ. de katkıda bulunuyor. Bu yıl, milattan sonra 3. yüzyıla ait Roma hamamının kazıları sürdürülüyor.
‘ÖNÜMÜZDEKİ HAFTA ÇOK DAHA İYİ BULUNTULAR VE SONUÇLAR REFAKAT EDECEK’
1980 yılından beri süren kazı çalışmalarına dikkat çeken Kazı Başkanı Prof. Dr. Davut Kaplan, “2025 yılı itibarıyla Batı Hamamı’nda çalışmalara devam ediyoruz. Daha önce yüzey araştırmalarında bu yapının keşfini yapmıştık. Yüzeyde ortaya çıkan buluntular, mimari kalıntılar ve buranın konumu nedeniyle bu ismi verdik. Şu an temizlik aşamasındayız; hamam çevresindeki çalılık, ot ve taşları temizlerken, bir yandan da hamamın sınırlarını belirlemek için sondaj çalışmaları yapıyoruz. Hamamın mimarisini netleştirmiş durumdayız. Önümüzdeki haftalarda daha iyi buluntulara ulaşacağımızı düşünüyorum” dedi.
‘3’ÜNCÜ YÜZYILA AİT OLDUĞU DÜŞÜNÜLEN ROMA HAMAMI MEVCUT’
Hamam üzerinde yapılan sondaj çalışmaları, yapının Roma İmparatorluğu dönemine ait olabileceğini ortaya koyuyor. Kazı Başkanı Prof. Dr. Kaplan, “Hamamları kazarken iki sistemi incelemekteyiz. Birincisi, vatandaşların yıkanma şeklini, diğeri ise suyun kaynaktan başlayarak hamama ulaşımını takip eden sistemdir. Açığa çıktığında daha net anlaşılacak ama muhtemelen burası milattan sonra 3’üncü yüzyıla ait bir Roma hamamı. Aynı zamanda, burası kutsal bir pagan merkezi olduğundan, Hıristiyanlar tarafından tahrip edilmiş. Bizans dönemi, çeşitli tahribatların yaşandığı bir dönem. Hamamın temelleri ve duvarları ortaya çıkarılacak, ardından Bizans konutları üzerinde çalışmaya başlayacağız” şeklinde konuştu.
‘ROMA YAPILARI YÜZYILLARCA DAYANIYOR’
Prof. Dr. Kaplan, “Roma hamamları, uzmanlar tarafından bilinir. Ancak halkın bilmesi gereken bir nokta, uzmanlara danışmanın önemidir. Günümüzdeki evler, insan ömrüne eşittir. Oysa Roma yapıları, yüzlerce hatta binlerce yıl dayanabilmektedir. Bu yapılar, nesiller boyunca kullanılabilir. Kazılarda amaç, sadece bir hamam ortaya çıkarmak değil; aynı zamanda genç öğrencilerin ve ilerde akademisyen olacak bireylerin eğitimine katkıda bulunmaktır. Öğrenciler, topografyadan zemine, temelden taşıyıcı elemanlara kadar birçok konuda uygulamalı bilgiler edinmektedir. Sınırlara mimari özellikler kazandırılmış yapılar, suyun ve ateşin etkisi altında yapısal hasara uğrayabilmektedir. Bu durum, hamamların sağlamlığı açısından oldukça önemli bir konudur. Smintheion’da daha önce kazdığımız hamamlar da sıradışıydı ve burada ortaya çıkacak olan yapı da benzer özellik taşımaktadır. Kazılar henüz başlamadıktan sonra, hamama su sağlayacak depo bile önemli bilgiler sunuyor. Bu 1,700 yıl yaşındaki yapı, hala ayakta duruyor. Roma dönemine ait yapılar, günümüzde örnek alınması gereken çok sağlam yapılar olarak değerlendiriliyor.” diye belirtti.




